192) ÖRF-ADET-GELENEK-GÖRENEK, NEDİR ?

Yayin Tarihi 22 Nisan, 2008 
Kategori KÜLTÜREL, TÜRK DÜNYASI

ÖRF-ADET-GELENEK-GÖRENEK,

NEDİR ?

image0018.jpg

 

 ÖRF

Örfler, çoğu zaman toplumun katı beklentileri olarak nitelenen birtakım örnek tutum ve davranışlardır. Örfler, aynı zamanda toplumu, herhangi bir değer sisteminin bünyesini oluşturan temel taşlarını da temsil ederler. Bu değerler sistemi, toplumsal yapının durumuna göre giderek özel bir hukuk sistemine göre ya da o sistemdeki bir yasa maddesine de gerekçe olur.

Örflerin bireyle birey, bireyle aile, bireyle komşular ve akrabalar, bireyle halk ve ulus arasındaki ilişkileri, davranışları, tutum ve tavırları düzenleyen ve belirleyen işlevleri vardır. Toplumun her üyesini sürekli olarak baskı altında tutan örfler, zorlayıcı yaptırıcı ya da yasaklayıcı yaptırımlarıyla bireyin grupla cemaatla ya da toplumla uygunlaşımını sağlarlar. Öte yandan cins, yaş, sınıf ve mesleklere göre belirlenmiş çeşitli örfler bunlar arasında bağlantıyı koruma, kollama, pekiştirme ve denetleme işlevleriyle de yüklüdürler.

Örflere karşı çıkma kimi toplumlarda yasaya karşı çıkmayla bir tutulur; hatta zaman zaman yasaların da üstünde tutularak katı ve bağışlamasız bir tutumla birey cezalandırılır.

ADET

Adetler, tıpkı örfler gibi birçok sosyal içerikli ilişkiyi düzenlemekte, yönetmekte ve  denetlemektedirler. Toplumsal yaşamın düzenli gitmesinde, kuralların   uygulanmasında adetler etkili olmaktadırlar; örneğin karşılama ve uğurlamalar; yemek ve sofra düzenleri; geçiş dönemleriyle ilgili kutlama ve kutsamalar; kız isteme, nişanlılık ve evlenme usülleri; cinsler, yaş grupları, meslek mensupları arasındaki ilişkilerin biçimleri; selamlaşma, hatır sorma sırasında uyulması gereken kurallar; bayramlar, mevsimler, önemli günlerle ilgili davranış biçimleri; ‘yas alma’, ‘baş sağlığı dileme’ gibi durumlarda söylenecek sözler, takınılacak tavırlar ve tutumlar adetlerin alanına girerler.

Adetler çeşitli kökenlerden kaynaklanmış ve biçimlenmişlerdir; bunlar içerisinde geçmiş zamanların yaşama biçimleri, dünya görüşleri, ilginç rastlantı ve olaylar önemli bir yer tutarlar. Bir toplumda, toplumun bütününü ilgilendiren adetler olduğu gibi, çeşitli mesleklerin, mezheplerin, etnik grupların v.b. kendilerine özgü adetleri vardır. Adetlerin pratikteki uygulanışını giderek gelenekleşmesini sağlayan bu konuda bilinçli yada bilinçsiz görev üstlenen yaş ve cins gruplarıyla dinsel liderler, dernek yöneticileri, oyun grubu başkanları bulunmaktadır. Kimi adetler oldukça durağan ve sürekliyken, kimisi de zamanla değişebilen niteliktedir. Adetlerden bir bölümü toplumun büyük değişim çalkantısına ayak uydurarak özlerinde ve biçimlerinde sınırlı değişmelere uyarak benliklerini bir dereceye kadar korurken, bir bölümü de tıpkı canlı organizmalar gibi etkinliği ve diriliğini zamanla yitirerek gün gelir ortadan kalkarlar.

GELENEK

Gelenekler geniş anlamıyla bir kuşaktan ötekine geçirilebilen bilgi, tasarım, boş inanç, yaşantı biçimi; daha geniş anlamıyla maddi olmayan kültürdür. Dar anlamda ise, kuşaklar boyunca bir toplumun örneğin kutsal yada politik işleri gibi önemli konulardaki görüşlerdir. Gelenekler sözlü ve yazılı olmak üzere iki bölüme ayrılırlar. Tıpkı adetler gibi, ama onlardan daha güçlü olarak toplumsal yaşamın düzenlenmesinde ve denetlenmesinde önemli rol oynarlar. Nitelikleri bakımından genellikle tutucu olan gelenekler aile, hukuk, din ve politika gibi toplumsal kurumlar üzerinde etkilidirler; bilim ve sanat, geleneklerin daha az etkisi altındadırlar. Bireyin bağlı bulunduğu grubun yada toplumun geleneklerine karşı çıkması, bu karşı çıkışın derecesine göre bireyin toplulukça afarozundan saldırıya uğramasına, hor görülmesinden alaya alınmasına kadar genişleyen tepki türlerinde biçimlenir. Geleneklerin tıpkı örfler gibi yasalarla belirlenmiş türleri vardır. Yasa, geleneklere ve onlara aykırı davranışlar için verilecek olan cezaları bir ölçüye sokmaya çalışır. Gelenekler, genellikle yasalardan çok daha geniş bir alanı yönetirler.

Askerlik Geleneği
Sünnet Geleneği
Bayram Gelenekleri
Bebeğe Ad Koyma
Ölüm Geleneği
Lohusalık Geleneği
Çocuk Oyunları

 

GÖRENEK

Göreneğin örfe, adete, geleneğe bakarak yaptırım gücü daha zayıftır. Örfteki yapılma zorunluğu, adet ve gelenekteki yapılmalı özelliği görenekteki yapılabilme özelliğini alır. En yalın tanımıyla bir şeyi görüle geldiği gibi yapma alışkanlığı olan görenek, öteki sosyal alışkanlık gibi gerekli ve uygun görülenleri kapsar. Ama bunların mutlaka yerine getirilmesini istemez. Öteden beri yapıla gelmekte olan, fakat henüz adet durumunu kazanmamış olan bu davranış biçimlerine grubun, toplumun gelişmesine uygun yenilikler eklenir. Bunlar süreklilik kazandığı gibi, bir süre sonra ortadan kalkabilirler.

Görenekler, günlük yaşantımızın gerekli gördüğü ilişkilerin düzenlenmesinde, bireyler arasındaki sürtüşmeleri azaltmakta, toplumsal ilişkilerin kolaylaşmasında, belirleyici rol oynarlar. Komşu ziyaretlerinde, hasta yoklamalarında alış-verişte, ortak taşıtlara inip binmede, tanışma ve tanıştırılmalarda nasıl davranılacağını belirleyerek ilişkilerin düzenli gitmesine yardımcı olurlar.

T.C. KÜLTÜR BAKANLIĞI

 

ziyaretcidefteri21111126.gif

Yorumlar

“192) ÖRF-ADET-GELENEK-GÖRENEK, NEDİR ?” yazisina 119 Yorum yapilmis

  1. berke yorum tarihi 24 Mayıs, 2008 17:57

    harikadı sağolun…

  2. Mert Küçükönder yorum tarihi 20 Ekim, 2008 21:27

    harıka idi sağolun gerçekten mükemmel…:D:D:D:D:D:D:):):):)::):):):S

  3. emine yorum tarihi 31 Ekim, 2008 23:28

    ben nediyom siz nediyonuz aradığım cevabı hiç bulamıyorum

  4. simge kaçmaz yorum tarihi 19 Kasım, 2008 17:47

    gelenek ve görenekler adet yerine geçer;
    asker uğurlama,gelin verme,kına geceleri bunlar gelenek göreneklerdendir

  5. simge kaçmaz yorum tarihi 19 Kasım, 2008 19:03

    gerçekten güzel şey var bu sitede çok eğlenceli ve ödevlerime yardımcı oluyor

  6. merve koçer yorum tarihi 23 Kasım, 2008 11:58

    ben bunların anlamlarını çok aradım ama bulamadım burada hepsinin anlamı çok açık ve net.bana çok yardımı oldu.sizi tebrik ederim.

  7. merve koçer yorum tarihi 23 Kasım, 2008 12:00

    bu siteyi çok beğendim lütfen bu siteyi kaldırmayın

  8. batuhan tufan 4d sınıfı yorum tarihi 13 Aralık, 2008 20:31

    çok iyi işime çok yaradı

  9. cem kerem yorum tarihi 14 Aralık, 2008 13:39

    güzel!!! ama biraz daha kısa ve net olsun
    !!!!

  10. BeRq yorum tarihi 14 Aralık, 2008 13:41

    çookk iyi olmus tesekkurler sağolun bayanlar baylar thank you!!!!!

  11. melisa mutlu yorum tarihi 16 Aralık, 2008 15:38

    ama yine de işime yaradı thanks

  12. yiğitalp somunsu yorum tarihi 16 Aralık, 2008 21:41

    Ödevlerimde yardımcı olmakla beraber gelenek ve göreneklerimizi öğrenmeme yardımcı oluyor

  13. merve nur yorum tarihi 17 Şubat, 2009 20:06

    teşekkürler. süperdi sağolun.

  14. ayse polat yorum tarihi 18 Şubat, 2009 16:50

    çok saolun yha herşeyi burda buldum

  15. makbule yorum tarihi 19 Şubat, 2009 16:30

    çok teşekkür ederim ben cem e katılıyorum biraz kısa ve öz olabilirdi ama yine de saolun işime yaradı***!!!***

  16. makbule yorum tarihi 19 Şubat, 2009 16:32

    dostlar saolsn dimi…

  17. sevda yorum tarihi 22 Mart, 2009 14:19

    sağolun site işime yaradı.

  18. melisa yiğit yorum tarihi 13 Nisan, 2009 16:30

    süper olmuş elinize sağlık :D =)=)

  19. emre yılmaz yorum tarihi 15 Nisan, 2009 16:06

    harika süper saol saol sizide davay ediyorum

  20. cemil kazım yıldırım yorum tarihi 15 Nisan, 2009 16:11

    saollun çok işiöme yaradı

  21. adige hanım yorum tarihi 29 Nisan, 2009 16:11

    teşekkürler açıklamalar çok güzel.

  22. cennet nur telli yorum tarihi 13 Mayıs, 2009 21:18

    çok güzel bu siteyi tebrik ederim

  23. umut demirci yorum tarihi 3 Ekim, 2009 09:26

    harbıden guzel olmus kım yazdıysa ellerıne sağlık saolun odecım ıçın cok lazım oldu

  24. ismihan yorum tarihi 2 Kasım, 2009 23:10

    çok saolun ayol=)

  25. simge okur yorum tarihi 6 Kasım, 2009 22:06

    bÖlE şEleRLe iLgİlEnMeM EmMe bU ŞeLeR hOşUmA gİtTi

  26. Zilan Yılmaz yorum tarihi 18 Kasım, 2009 01:47

    güzeell olmuş aradıklarımı bulabildim tşk :):)

  27. tuba türkmen yorum tarihi 23 Kasım, 2009 15:37

    SUPER BİR SİTE TESEKKÜRLER

  28. beyzanur Çelik yorum tarihi 23 Kasım, 2009 22:47

    tek kelime harikaaaa

  29. MENEKŞE TEKTEN yorum tarihi 30 Kasım, 2009 16:00

    tek kelimeyle harikaaaaaaaa

  30. gülçin mutlu yorum tarihi 1 Aralık, 2009 18:17

    çok güzel olmuş ödevime yardımcı oldu teşekkürler
    sosyal bilgilerden olur ……………………

  31. Eren AKDUMAN yorum tarihi 15 Aralık, 2009 19:14

    Ödevimde yardımcı oldunuz.TEŞEKKÜRLER

  32. berk kuşçu yorum tarihi 16 Aralık, 2009 19:12

    coh güzil olmüş tebrük edirom kutliyorum

  33. nurgül karaslan yorum tarihi 2 Ocak, 2010 15:00

    gerçekte güzel açıklamışsınz bizlerle bu bilgileri paylaştığınız için thank you

  34. zeynep turgut yorum tarihi 4 Ocak, 2010 20:33

    gerçekten güzel işime yaradı bu bilgiler sayesindesosyalim 100 olduuu:D:D

  35. hüseyin sefa ulutaş yorum tarihi 9 Şubat, 2010 14:43

    cok güzel olmuş cok site gezdim bukadarını bulamadım cok iyi

  36. gamze sevincer yorum tarihi 15 Şubat, 2010 17:55

    aaaaaaaaaa tüm siteden özür diliom yeğenlerim yapmışş
    lütfen özürümü kabul edinn..:(

  37. cristian yorum tarihi 15 Şubat, 2010 19:21

    derslerime yardımcı oldu

  38. ceren karagöz yorum tarihi 16 Şubat, 2010 22:26

    bemce çok güzel olmuş (tüm emeği geçen arkadaşlara teşekkürler:tüm aradğım herşeyi buldum :):):):):):)

  39. ceren karagöz yorum tarihi 18 Şubat, 2010 15:28

    çok güzel olmuş Türkçem 100 oldu kıskananlar çatlasın

  40. selin gören yorum tarihi 18 Şubat, 2010 19:27

    teşekkürler :)

  41. ayça yorum tarihi 21 Şubat, 2010 13:09

    çok tşk edeerrrrrrrrrimmmmmmmmmmmmmmmmm

  42. sdddddddddddddddddddddd yorum tarihi 21 Şubat, 2010 17:21

    hiç işime yaramadı daha doğrusu yazmaya üşendim

  43. w£s!l£ yorum tarihi 3 Mart, 2010 22:59

    !$!m£ y@r@d!q! !ç!n t£$£kkürl£r…

  44. kemal akçay yorum tarihi 4 Mart, 2010 14:55

    bu siteyi kurduğunuz için teşekürlerrrrrrrr

  45. canan DOGAN yorum tarihi 11 Mart, 2010 21:58

    ALLAH RAZII OLSUN İŞİME ÇOK YARADI THANKS…

  46. büşranur yolcu yorum tarihi 17 Mart, 2010 18:06

    yaa başlıkta türk gelenk ve görenekleri nedir dio burda görenek -gelenek-örf kelimelirinin anlamlarını weriyo yaa offfffffffff

  47. kaan güzel yorum tarihi 4 Nisan, 2010 20:28

    ingilizcesi lazım bana bunların,bizim bi proje var da,onun için gerekli,hatta mayısta madride falan gitcezz….

  48. sultan özlem murat ata yorum tarihi 20 Nisan, 2010 10:06

    çok teşekkür ederiz ödevimizde bize çooooooooooooook yardımcı olduuu.bizler,murat uygur,sultan ata,özlem uygun ve özlem özcan…….iyiki varsınız..bay bay

  49. yasemin sayday yorum tarihi 6 Mayıs, 2010 23:17

    bukadar güzel görmedim ödevim için çok yarıycak….. teşekküt ederim

  50. nisa kuran yorum tarihi 6 Mayıs, 2010 23:35

    tebrikler bu kadar yazmışsınız ve benim ödevime çok gerekliydi çok çok tşk. ederm……

  51. furkan akarsu yorum tarihi 7 Mayıs, 2010 20:08

    iiii da bundukça bunmayın güzel site Allah için

  52. furkan karaş yorum tarihi 10 Mayıs, 2010 23:11

    çok güzel ödevim için yarayacak tşk ederim

  53. ercan türk yorum tarihi 11 Mayıs, 2010 20:41

    sağolsun tüüm site yönetimine sağolun

  54. büşra tekin yorum tarihi 11 Ekim, 2010 15:42

    yhaa çok güsel ama geleneklerdeki bölmler açılmıyoo:(((

  55. eren bakır yorum tarihi 19 Ekim, 2010 20:50

    sagol sosyalciden yırtık

  56. tilbe gülbenk yorum tarihi 30 Ekim, 2010 12:47

    çok güzeldi burdan yazdığım ödevimi öğretmenim çok beğendi

  57. sewda saltanlar yorum tarihi 30 Ekim, 2010 19:41

    hiçbirsey yok görenek ne demek bilmiom

  58. HiLaL yorum tarihi 1 Kasım, 2010 18:45

    Çok işime yaradı,sizin sayenizde hem öğrendim hem de Sosyal Bilgiler dersinden 100 aldım .
    Tekrar teşekkürler.

  59. Özgür Deniz Algur yorum tarihi 3 Kasım, 2010 22:20

    saolun çok tşk çok işime yradı eyw

  60. belirsiz kişi yorum tarihi 6 Kasım, 2010 15:13

    yardımcı oldu teşekkürler…….

  61. artis mert yılmaz yorum tarihi 19 Kasım, 2010 20:32

    ne ya çok uzun ama güzel

  62. burakcan özdoğan yorum tarihi 22 Kasım, 2010 17:53

    çok güzel :D

  63. iremsu demir yorum tarihi 29 Kasım, 2010 22:15

    bu site resim ödevim için:) çok işime yaradı oleyyyyyyyyyyyyyyyyyy

  64. yaren samur yorum tarihi 2 Aralık, 2010 20:10

    cok guzel olmus tesekkurler.:)ben 18 yasındayım

  65. Deniz :D yorum tarihi 12 Aralık, 2010 18:14

    vooovv çok güzell:D
    ve de ne alaka 18 yaşında olman?

  66. yaşam perisi yorum tarihi 23 Aralık, 2010 20:04

    thank tenkyou harika tşk km kurduysa

  67. büşra yorum tarihi 11 Ocak, 2011 21:06

    gerçekten çk gzl tşklrrrr

  68. serkan yorum tarihi 15 Ocak, 2011 11:26

    bende çok beğendim hazırlayanlara çok teşekkürler

  69. CEREN yorum tarihi 18 Ocak, 2011 21:48

    hazırlayanlara çok teşekkür ederim çok işime yaradı:D

  70. meltem yorum tarihi 18 Ocak, 2011 21:50

    süper olmuş hazırlayanların ellerine sağlık :)

  71. buse kurt yorum tarihi 3 Şubat, 2011 19:04

    çok güzellllllllll

  72. crayzy yorum tarihi 5 Şubat, 2011 18:17

    özet olsaydı ama ii gzl

  73. yaren eren yorum tarihi 12 Şubat, 2011 17:26

    gerçekten çok güzel bi site çok bigili ve bilinçli bna perfonmas ödevimde çok yardımcı oldu……..

  74. stella bayo yorum tarihi 13 Şubat, 2011 17:52

    çokkkkkkkkkkkkk güzellll

  75. furkan kürekçi yorum tarihi 21 Mart, 2011 20:24

    ödev olmassa girmezdim:)))))

  76. furkan kürekçi yorum tarihi 21 Mart, 2011 20:26

    ama güzelmiş

  77. gizem yorum tarihi 21 Mart, 2011 21:03

    Güzel. :)

  78. selin sönmez yorum tarihi 29 Mart, 2011 21:41

    bence herşeyin geleneği ve göreneği olmalı dimi ama :O :P

  79. emre nuri yorum tarihi 2 Nisan, 2011 15:57

    saolun odevimden 100 aldım

  80. emre yorum tarihi 6 Nisan, 2011 19:38

    harika performans ödevimde çok işe yaradı

  81. dilek yorgan yorum tarihi 10 Nisan, 2011 14:05

    !$!m£ y@r@d!q! !ç!n t£$£kkürl£r…

  82. hatice nur yorum tarihi 10 Nisan, 2011 15:09

    tşk. çok yardımcı oldunuz saolun

  83. mert yorum tarihi 10 Nisan, 2011 19:46

    süper site bana yardımcı oldu

  84. erencan özcan yorum tarihi 16 Nisan, 2011 17:43

    çok güzel bir site ödevimizi kaçak yapıyoz yaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaa

  85. berkay küçükbay yorum tarihi 16 Nisan, 2011 17:44

    çok güzel bir site dir ödevimizi kaçak yapıyoz çok mutluyuz.hemde çok hahaha

  86. aydan söner yorum tarihi 18 Nisan, 2011 14:49

    bn bu siteye bayıldım harika ya ne arasam buluyorum =)

  87. asminna yorum tarihi 19 Nisan, 2011 19:35

    güzel ama daha hazla olabilirdi

  88. feyza muştu yorum tarihi 20 Nisan, 2011 20:06

    olley bu işte bana çok gerekliydi teşekkürler

  89. BETÜL ALKAN yorum tarihi 24 Nisan, 2011 14:37

    ohhhhhh sonunda buldun tşk :)=)

  90. melek yorum tarihi 3 Mayıs, 2011 19:38

    offfffffffffff çok uzun ama süperrrrrrrrrrrrrrrrr

  91. göksu taştan yorum tarihi 4 Mayıs, 2011 11:24

    aradığımız bulunmuyo nelerdir yazıyooruz çıkmıyo bune yhaa uyguladığımız gelenekler nedir diyorum anlamları çıkıyo hiçbişey bulunamıyo

  92. ece çelikkanat yorum tarihi 4 Mayıs, 2011 20:36

    hiç bir şey anlamadım biraz açıklasana

  93. MERT DEMİREL yorum tarihi 5 Mayıs, 2011 19:57

    ödevimden inşallah 100 alcam :)

  94. ECE CASDET yorum tarihi 8 Mayıs, 2011 17:43

    PERFORMANS ÖDEVİMİ YAPIYORUM 1OO ALICAMA EMİNİM BU SAYFAYI HAZIRLAYANLARA ÇOK TEŞEKKÜRLER

  95. hasret gündoğdu yorum tarihi 16 Mayıs, 2011 18:12

    mükemme olmuş ya bayıldım tutmayın beni

  96. rabia yıldız yorum tarihi 25 Mayıs, 2011 21:06

    çok lazımdı valla

  97. nihal atalay yorum tarihi 16 Ekim, 2011 18:25

    teşekkürler yardımınız için…..

  98. yağmur arık yorum tarihi 24 Ekim, 2011 20:56

    harika çok güzel tam benlik benim ödevime göre

  99. elanur yüce yorum tarihi 3 Kasım, 2011 11:22

    bence güzel ancak her sitede aynı şey çıkıyor.

  100. ahmet can atav yorum tarihi 24 Kasım, 2011 18:15

    çok güzel olmuş ama yardımcı olmadı

    :)

  101. süleyman avcı yorum tarihi 24 Kasım, 2011 18:21

    harika :)

  102. LALE SÜMBÜL yorum tarihi 1 Aralık, 2011 22:23

    Allah razı olsun fakat her sitede aynı şey var yardımcı oldu .

  103. asya çiçegim yorum tarihi 9 Şubat, 2012 19:32

    daha iyi olabilir çok uzun

  104. hilayda nur eroğlu yorum tarihi 3 Mart, 2012 20:12

    çok güzel bunlar

  105. arda arslan yorum tarihi 18 Mart, 2012 14:27

    sağolun ödevimde bana yardımcı oldu

  106. ömer gökçe yorum tarihi 24 Mart, 2012 21:07

    TEŞEKKÜRLER

    HARİKA

  107. ömer gökçe yorum tarihi 24 Mart, 2012 21:08

    Bana yardımcı oldu

  108. Fatıma Nur Yıldız yorum tarihi 25 Mart, 2012 12:17

    girdiğim tüm sitelerde aynı farklı birşey yok ama yinede güzel.:D

  109. barış harmancı yorum tarihi 13 Nisan, 2012 11:10

    çok teşekkür ediyorum ödevime yardımcı olduğun için

  110. ayşe oktay yorum tarihi 16 Nisan, 2012 15:42

    çok güzel ve bi okadar da bilgiliydi

  111. sude filiz yorum tarihi 25 Kasım, 2012 13:27

    uygur türklerinin örf ve adetleri ile ilgili bilgi olsaydı daha iyiydi am genede teşekkürler

  112. meltem yorum tarihi 26 Kasım, 2012 19:06

    çok güzel çok işime yaradı :)

  113. büşra yorum tarihi 19 Şubat, 2013 20:41

    cok sağol Allah razı olsun cok işime yaradı

  114. zeynep dursun yorum tarihi 14 Mart, 2013 15:49

    size çok çok teşekkür ederim bana çok ama çok yardımcı oldunuz emeği geçen herkese teşekürlerimi iletiyorum tekrar çok teşekkürler

  115. berk şahin yorum tarihi 23 Mart, 2013 18:21

    çok güzeldi teşekkür

  116. tuba şahiner yorum tarihi 15 Kasım, 2013 16:30

    süperdi teşekkür ederim.

  117. azra börklü yorum tarihi 19 Kasım, 2013 21:16

    güzel bir site

  118. ilayda yorum tarihi 2 Aralık, 2013 15:44

    tşk :D

  119. erdaleren yorum tarihi 16 Ekim, 2014 09:13

    tesekkür ederim cok ama cok işime yaradı sağolun varolun eywallah:D

Yorum yap




2 + 6 =